Latest News

Monday, March 12, 2018

လစ္ဗ်ား- ဆီးရီးယား -ဘဂၤလား အေနာက္တံခါး နဲ႕ အာ-တူး- ပီ ( ၁ )



ဒီေန႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ ျပသနာအၾကပ္အတည္း ေတြကို အေၾကာင္းျပဳလုိ႔ လူေတြၾကား အာတူးပီ ဆိုတဲ႔ ေခါင္းစဥ္တခုေရာက္ေနပါတယ္။ အလြယ္တကူျဖတ္ေက်ာ္ကူးလူးႏိုင္ခဲ႔ ခုထိလဲ ကူးလူး ႏိုင္ဆဲ-နယ္စပ္စည္းရုိးမ်ားနဲ႔ ေခတ္အဆက္ဆက္စီးပြါးဆက္ဆံကူးလူးမွဳမ်ား။ ဆယ္စု ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ နယ္စပ္လူ၀င္မွဳၾကီးၾကပ္ေရးခ်ိဳ႕တဲ႔ပ်က္ယြင္းခဲ႔မွဳ-အဂတိလိုက္စားမွဳ၊ ဒုတိယကမာၻစစ္မျဖစ္မီကာလ-စစ္အတြင္းကာလ -နဲ႔ စစ္အျပီး၂ဖက္ ႏိုင္ငံအုပ္ခ်ဳပ္ေရး အေျပာင္းအလဲမ်ား။ေဒသတြင္းၾကီးမားတဲ႔စစ္မက္ျဖစ္ပြါးမ်ားနဲ႔စစ္ေဘးေရွာင္ဒုကၡသည္ယိုဖိတ္မွဳမ်ား။ ဘဂၤလားေဒ႔ရွ္ႏိုင္ငံျဖစ္တည္လာမွဳ-ေဒသတြင္းႏိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္ေျပာင္းလဲလာမွဳမ်ားနဲ႔ အလြန္ျခားနားတဲ႔ လူ႕အသိုင္းအ၀ုိင္း၂ခုၾကား သီးျခားစြာျဖစ္ေနမွဳ နီးကပ္စြာတည္ရွိမွဳ-စတဲ့ စတဲ့ အၾကာင္းရင္းမ်ားစြာကိုအေျခခံလုိ႔- ျပသနာအစို္င္အခဲေတြကို အုံလိုက္က်င္းလုိက္ သိမ္းထားခဲ႔ၾကတာပါ။ လူမ်ိဳးေရးဘာသာေရးကို ေခတ္ကာလမ်ားစြာ မွာ ႏိုင္ငံေရးအတြက္လုိသလုိ အသုံးခ်ခဲ႔ရာကေန ခုလို ဒီမုိကေရစီအေျပာင္းအလဲေခတ္မွာေတာ႔-ပေယာဂမ်ားစြာပူးကပ္ခံေနရျပီး -တဖက္ကလူ႔အခြင္႔အေရးကေန နယ္ေျမပိုင္စုိးေရးအထိေဘာင္ခ်ဲ႕လာ။ ကိုယ္႔ဖက္မွာက်ေတာ႔ အခ်ဳပ္အျခာနဲ႔ နယ္ေျမကာကြယ္ဘို႔ ျဖစ္လာ ။ ၂ ဘက္၂ဖက္ေျဖရွင္းၾကတာမွာ ခုေတာ႔ ဒုကၡသည္သိန္းေပါင္းမ်ားစြာကိစၥ- လုံျခံဳေရးေကာင္စီအထိေရာက္ေနပါျပီ။ ႏိုင္ငံတကာသတင္းေတြက လည္း -သူတုိ႔ဆႏၵရွိသလို-ေခါင္းၾကီးသတင္းစဥ္ေတြအျဖစ္ ေန႕စဥ္ ေနရာေပးေဖၚျပေနၾကတာျဖစ္လုိ႔ တခ်ိဳ႕ပူပန္- တခ်ိဳ႕က အေျခအေနကိုက္-အခ်ိန္အခါသင္႔ ေနျပီလုိ႔ ေလွာ္- တခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက ရက္စ္ ေအာ္ ႏိုး ငါးဆယ္-ငါးဆယ္ေပါ႔ လုိ႔ ေျပာ။ ျမန္မာ႔လူမွဳကြန္ရက္စာမ်က္ႏွာေတြေပၚမွာေတာ႔ အတည္ တခ်ိဳ႕-မထိတထိတခ်ိဳ႕။ တခ်ိဳ႕-တုိးတုိး ။တခ်ိဳ႕-က်ယ္က်ယ္။ လူေပါင္းမ်ားစြာရဲ႕ ေဒါသ-ေလာဘ- ဒုကၡ နဲ႔ ေသာကေတြျပန္႔က်ဲ လုိ႔ေနတာေတြ႕ႏိုင္ၾကပါတယ္ ။

ဒါေတြကိုအက်ယ္ခ်ဲ႕ ေတြးခ်င္သူေတြလဲ ေတြးႏိုင္။ ျငင္းခ်င္သူေတြ လည္း ခ်က္နဲ႔လက္နဲ႔ ဆက္ ျငင္းႏိုင္ၾကဘုိ႔ က်ေနာ္ ပန္႔ပိုးပါတယ္။( မိတ္ေဆြတခ်ိဳ႕ကလည္းတုိက္တြန္း။ ကိုယ္တုိင္ကလည္း တာဝန္ရွိတယ္လို႔ ခံယူ ) အခ်က္အလက္ဆုိတာ စိတ္ကူးနဲ႔ ေျပာရတာမဟုတ္မ်ိဳးမဟုတ္ေတာ႔ အကိုးအကားေတြရွာရတာပ။

အားတူးပီ ကို လူေတြ စစဥ္းစားျပီးေျပာလာၾကတာသကၠရာဇ္ ၂၀၀၁ ေလာက္က။ ဆုိေတာ႔ သိတ္မၾကာေသးဘူးဆုိလုိ႔ရပါတယ္ ။ ကမာၻၾကီးမွာ အဲဒီမတိုင္ခင္ ကတည္းက ဘာသာေရး လူမ်ိဳးေရး ဇာတ္-အႏြယ္ နယ္ေျမ အယူ၀ါဒ (Ethnicity, religion, cast, nationality, class, idealogy,)
စစ္မက္ ႏိုင္ငံေရးအာဏာ-စတဲ႕စတဲ႔ အေၾကာင္းေတြကိုအေျခခံျပီး လူသားအခ်င္းခ်င္းမ်ိဳးျဖဳတ္သုတ္သင္ရွင္းလင္းၾကတာေတြ အၾကိမ္မနဲ။ အေၾကာင္းမနဲလွပါဘူး။ လူစိတ္ေပ်ာက္က်ဴးလြန္လာလုိက္ၾကပုံမ်ား ဒုတိယ ကမာၻစစ္ထဲနာဇီေတြကဂ်ဴးေတြကို သတ္ေနခဲ႔တုန္း(1940’s holocast) အာတူးပီဆုိတာ မေမြးေသးဘူး။ ၁၉၇၀ ၀န္းက်င္ ကေမာၻဒီးယားႏိုင္ငံ ခမာနီေတြအာဏာရတဲ႔အခုိက္ေလး အယူအဆမတူသူေတြကုိသန္းနဲ႔ခ်ီ သုတ္သင္ရွင္းလင္းေနတုန္းကလည္း အာတူးပီ ကိုယ္၀န္မေဆာင္ႏိုင္ေသးဘူး ။ အို ... သူ႔တိုင္းျပည္ သူ႔ အခ်ဳပ္အခ်ာ သူ႔ ကိစၥပဲ။ ဒို႔ နဲ႔ မဆိုင္ဘူး။

ကမာၻသူကမာၻသားေတြ အာတူးပီ ကို ေသခ်ာစ စဥ္းစားျဖစ္တာ ရ၀မ္ဒါ လူမ်ိဳးတုန္းသုတ္သင္ၾကတဲ႔ျဖစ္စဥ္ေနာက္ပိုင္းေပါ႔ ။ ၁၉၉၄က ရ၀မ္ဒါ မွာ ဟူတူလူမ်ိဳးေတြက တြက္စီေတြ ကို လူမ်ိဳးတုံး ရွင္းလင္း သတ္ျဖတ္ၾကတယ္။ ၄-၅ လေလာက္အတြင္း လူ ၅သိန္းကေန တသန္းေလာက္အထိေသေၾကပ်က္စီးၾကတယ္။ ဒါကို အုပ္ခ်ဳပ္တဲ႔ အစိုးရက ကာကြယ္မွဳေတြ ဘာမွမေပးႏိုင္။ လူသားသမုိင္းမွာေတာ္ေတာ္ အက်ည္းတန္တယ္ေပါ႔ ။ အဲလုိ ဆုိေတာ႔ ဒါမ်ိဳးေတြ ကမာၻၾကီးမွာ ထပ္မျဖစ္သင္႔ဘူး ။ဒါမ်ိဳးကို ႏိုင္ငံတကာလူသားအားလုံးက ၀ိုင္း၀န္းတားဆီးႏိုင္ၾကရမယ္ဆုိျပီး ျပန္စဥ္းစားမိၾကပါတယ္။

၂၀၀၁ ေလာက္ ကေနဒါႏိုင္ငံမွာ အစျပဳလုိ႔ ကြန္ဖရင္႔ေတြလုပ္တယ္။ အခု ရခုိင္ျပည္နယ္ျပသနာကို ေျဖရွင္းဘုိ႔ ေကာ္မရွင္ဖြဲ႔ေတာ႔ ေခါင္းေဆာင္ေနရတဲ႔ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ကိုဖီအာနန္တုိ႔ က ဦးေဆာင္ဦးရြက္ပါခဲ႔ၾကတာေပါ႔။ ကမာၻ႔အရပ္ရပ္ က ေနရာအႏွံ႕မွာ ဘယ္လူသားမ်ိဳးကို မဆုိ သူတုိ႔ေတြအေပၚက်ေရာက္လာမယ္႔ ၊ က်ေရာက္ေနဆဲ ေဘး အႏၱရာယ္အမ်ိဳးမ်ိဳး ကေန အကာအကြယ္ေပးရန္ ( to protect population from Genocide ,War crimes, Ethnic cleansing , Crimes against humanity )လူသားအားလုံးမွာ တာ၀န္ရွိမွဳ ဆုိတဲ႔ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ေဆြးေႏြးလာလုိက္ၾကတာ…….
သကၠရာဇ္ ၂၀၀၅ ကုလသမဂၢ ညီလာခံက်ေတာ႔ အားလုံးသေဘာတူ လက္မွတ္ေရးထုိး ျပီး အာတူးပီကို စ အသက္သြင္းၾကပါတယ္။

-
တကယ္တန္း အာတူးပီ (Responsibility to Protect ) ဆုိတဲ႔အဓိပၸါယ္က အခုက်ေနာ္တုိ႔ သာမန္အလြယ္နားလည္သလို ျပသနာျဖစ္ေနတဲ႔ ႏိုင္ငံကို-ေနရာတခုကို ကုလသမဂၢ ဦးေဆာင္တဲ႔ႏိုင္ငံတကာတပ္ေတြကအလြယ္ ၀င္လာျပီး အေျခအေနေတြကို ၀င္ထိန္းသိမ္းလုိက္တဲ႔ကိစၥမ်ိဳး အရင္လာမွာ စဥ္းစားရမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ စစ္ေရးအရ ၀င္ေရာက္မစြက္ဖက္ခင္ သူ႔ေရွ႕မွာ အရင္လုပ္သြားရမယ္႔ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြ အဆင္႔ ဆင္႔ တပုံၾကီး ခံေနပါတယ္။
ပထမအဆင္႔က ျပသနာျဖစ္ေနတဲ႔ ေနရာမွာ အစုိးရကိုယ္တုိင္က လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ျဖတ္တာေတြ( Genocide ) ။ စစ္ရာဇ၀တ္မွုျဖစ္ေနတာေတြ War Crime ။ လူမ်ိဳးစု အခ်င္းခ်င္းဖယ္ရွားရွင္းလင္းတာေတြ( Ethnic Cleansing ) လူသားမဆန္လွစြာ ရာဇ၀တ္မွဳက်ဴးလြန္ေနတာေတြ ( Crime against Humanity ) သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ကပ္ဆုိးက်ေရာက္ေနတာေတြ ( Natural Disaster ) (Murdered, torture, rape, starvation, expulsion, mass atrocities, genocide, ethnic cleansing) အဲဒါေတြကို
ကို အရင္တားဆီးဖုိ႕ ကာကြယ္ဘုိ႔ ေျဖရွင္းႏိုင္-အေရးယူႏိုင္- တာ၀န္ယူႏိုင္ရပါလိမ္႔မယ္။ ဒါကို ႏိုင္ငံတကာအသုိင္းအ၀ိုင္း လည္း အဲဒီအစိုးရအင္အားရွိေအာင္ ၀ုိင္းကူညီေပးရမယ္။တည္႔မတ္ေပးရမယ္။( မီး၀င္မေမႊးရဘူး။ ဆီ၀င္မေလာင္းရဘူး) ပတ္၀န္းက်င္-အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြ ၊ ေဒသဆုိင္ရာ အဖြဲ႔ၾကီးေတြ ( Regional Organizations ) လူမွဳအဖြဲ႔အစည္းေတြ( Civil Sociaties ) ေတြက ၀ုိင္း၀န္းထိန္းသိမ္းေပးရမယ္။ ဒါေတြ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ႔ဘူးလား။ ဒီလုိဆုိ ကုလသမဂၢမွာေဆြးေႏြးၾကမယ္။ အစည္းအေ၀းထုိင္ဆုံးျဖတ္ၾကမယ္။ ပိုပို ဆုိးလာရင္ ေနာက္ဆုံး လုံျခံဳေရးေကာင္စီ အစည္းအေ၀းေခၚ ျပီး ဆုံးျဖတ္ရယူရမယ္။ အဲဒီမွာ တညီတညြတ္ထဲ ကုလသမဂၢ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ၊ ကုလလုံျခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ သေဘာတူညီခ်က္ရျပီဆုိရင္ ( UN Mandate and UNSC consensus ) တပ္ေတြ ေစလႊတ္ႏိုင္တယ္ေပါ႔ ။ တပ္ေတြဆုိတာကေတာ႔ ေနတုိး NATO ကိုေျပာတာ။ အဲဒီမွာ ဗီတုိသုံးႏိုင္တဲ႔ ႏိုင္ငံတခုခုက ကန္႔ကြက္လုိက္ရင္ ……. အထမေျမာက္ေတာ႔ျပန္ဘူး။
The use of force may only carried out as a measure last resort, when all other non-coercive measures have failed, and only when it is authorized by the UN Security Council.

( ဆက္ေရးပါဦးမယ္)

ခြန္ဆုိင္း ၁၂-၃-၂၀၁၈

No comments:

Post a Comment

Blog Archive

Tags

Accident Ad Agriculture Article Astrology Aung San Suu Kyi Bagan Beauty Bogale Book Car Cartoon celebs Crime Crony Daily Popular Danubyu Dedaye Dhamma Dr Hla Myat Thway Education ELection Entertainment Environment Foreign Affairs General General Aung San General Knowledge Gossip Gov Health Herbal Hinthada History Hluttaw Ingapu Interview Job Kangyidaunt kyaik Lat Kyangin Kyaunggon Kyonpyaw Latputta Laymyethna Lemyethna Letter Ma Shwe Moe Mahn Johnny Maubin Mawlamyinegyun Media MMP MMP 1 money Myan Aung Myanmar Idol Myaungmya Myo Min Paing News Ngapudaw Ngathaingchaung NLD Nyaung Tone Opinion Pagoda Pantanaw Party Pathein People Photo Places Poem Police Politic Political Prisoner Popular Project Pyapon Quote School Bus Song Speech Sport Sports Student SYW SYW 1 Technology Thabaung Time Ayeyar Tourism Travel U Ba Hein U Ko Ni U Kyaw Myint U Win Htay USDP Video Wakhama Weather World News Yekyi Zalun စိတ္အဟာရ ရသစာမ်ား စိုက္ပ်ိဳးေရး ထူးဆန္းေထြလာ ဒီေရေတာ နာေရး ဗေဒင် မဘသ မံုရြာ လယ္သိမ္းေျမသိမ္း လူပုဂၢိဳလ္မ်ား လူေပ်ာက္ေၾကာ္ျငာ အရွင္သုစိတၱ (ေမာ္ကၽြန္း) အရွင္သုစိတၱ (ေမာ္ကၽြန္း) ဆရာေတာ္ အေထြေထြ ေ၀ဖန္ေရး ေထြအုပ္ ​ေမာ္​တင္​စြန္​း ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား

Labels

Recent Post